Mae Prifysgol Abertawe wedi lansio ysgoloriaeth PhD wedi'i hariannu'n llawn i ymchwilio i effeithiolrwydd therapi amlygiad Reality Rhithwir (VR) wrth drin Anhwylder Gamblo (GD).
Mae Anhwylder Gamblo (GD) yn cael ei ddiagnosio pan fydd unigolyn yn dangos o leiaf pedwar o'r meini prawf canlynol yn ystod y flwyddyn ddiwethaf:
- Pryder am gamblo
- Yr angen i gamblo gyda symiau cynyddol o arian
- Ymdrechion aflwyddiannus i atal neu reoli'r gamblo
- Anesmwythder neu anniddigrwydd wrth geisio atal gamblo
- Gamblo fel dihangfa rhag problemau neu hwyliau negyddol
- Dilyn colledion
- Dweud celwyddau i guddio faint maen nhw'n ymwenud â gamblo
- Peryglu neu golli cyfleoedd pwysig
- Dibynnu ar eraill am gymorth ariannol
Yng Nghymru, mae gamblo yn weithgaredd cyffredin, gyda 63% o’r boblogaeth wedi gamblo yn y flwyddyn ddiwethaf. Yn frawychus, mae tua 0.7% o’r unigolion hyn—tua 22,000 o bobl—yn cyrraedd y trothwy ar gyfer Anhwylder Gamblo. Mae'r ystadegyn hwn yn amlygu'r angen dybryd am driniaethau effeithiol i fynd i'r afael â'r mater cynyddol hwn.
Gan gydweithio â’r Athro Simon Dymond yn Ysgol Seicoleg Prifysgol Abertawe, bydd yr ysgoloriaeth ymchwil yn canolbwyntio ar dri phrif amcan:
- Datblygu a Gwerthuso Analogau VR 5G: Creu sefyllfaoedd VR sy'n dynwared ymddygiadau gamblo fel chwant, adweithedd ciwiau, a dilyn colledion. Bydd y sefyllfaoedd hyn yn cael eu defnyddio mewn therapi amlygiad i helpu cleifion i reoli eu hysfa gamblo.
- Datblygu Rhyngwyneb ar gyfer Dangosyddion Seicoffisiolegol: Integreiddio mesuriadau o ymatebion ffisiolegol (e.e. cyfradd curiad y galon, dargludiad croen) â systemau VR 5G i fonitro ac asesu effeithiolrwydd triniaeth mewn amser real.
- Archwilio Partneriaethau Masnachol a Chyllid: Nodi partneriaethau masnachol posibl a sicrhau cyllid ychwanegol i ehangu cyrhaeddiad ac effaith y dull trin arloesol hwn.
Mae realiti rhithwir yn dod i'r amlwg fel offeryn chwyldroadol wrth drin Anhwylder Gamblo. Mae therapi amlygiad VR yn cynnwys trochi cleifion mewn amgylcheddau realistig, rheoledig lle gallant wynebu a rheoli eu sbardunau gamblo. Mae'r dull hwn yn helpu unigolion i adnabod ciwiau gamblo a datblygu strategaethau ymdopi effeithiol.
Gan weithio gyda Imersifi, bydd y gwaith yn arloesi defnydd VR a sgriniau trochol yng Nghanolfan Efelychu Prifysgol Abertawe. Mae'r system yn bwriadu darparu triniaeth effeithiol iawn ar gyfer anhwylder gamblo, gyda chynlluniau i ddatblygu ap ar gyfer hygyrchedd ehangach.
Mae gan gysylltedd 5G y potensial i drawsnewid darpariaeth ac effeithiolrwydd triniaethau sy'n seiliedig ar VR, trwy wella symudedd y driniaeth, gan ganiatáu sesiynau therapi yn y cartref sy'n cynnal hygyrchedd triniaeth VR. At hynny, bydd 5G yn galluogi gwerthusiad amser real o effeithiolrwydd triniaeth, gan ddarparu adborth ar unwaith a chaniatáu addasiadau cyflym i brotocolau therapi.
Y dyddiad cau ar gyfer gwneud cais yw 19 Hydref 2024 a bydd yr ysgoloriaeth yn dechrau ym mis Ionawr 2025.